Kormerkaan oo ay maanta ku tageen Waaxda Canshuraha Garoonka Diyaradaha Aadan Cadde Wasiirka Wasaarada Warfaafinta iyo Hanuunita Dadweynaha Eng C/raxman Cumar Cusmaaan , Wasiir ku xigenka Wasarada Maaliyada Cabdullahi Sheikh Cali Qaloocow iyo Wasiiru dowlaha Wasarada Maaliyada Maxamuud Xaayir Ibrahim ayaa aheyd u kur galida howlaha shaqo oo ay halkaas ka bilaween maamulka cusub ee dhawaan loo magcabaay Waxda Canshuuraha ee Garoonka.
Maamulka Cusub ee dhawaan loo magcabaay Waaxda Canshuraha ayaa ka warbixiyey howlaha shaqo ay qabteen ayagoo sheegay iney si wanagsan shaqada u wadaan ayne soo sareen faa’iido ka badan tii hore boqolkiba soddan muddo labo malmood gudahooda  ah.
Wasiir ku xigeenka Waasarada Maaliyada xukuumadda Soomaaliya Cabdullahi Sheikh Cali Qaloocow iyo wasiiru Dowlaha Maaliyada Maxamuud Xaayir Ibraahim ayaa ku dhiira galiyey dhamaan maamulka iyo shaqalaha iney dar dar geliyaan shaqada ay u hayaan bulashada wax qabad wanaagsane laa imadaan iskane ilaaliyaan wax walibo oo shaqadooda ku keeneyso dhibaato.
Eng C/raxmaan Cumar Cusmaan Yariisow Wasiirka Wasaaradda Warfaafinta iyo Hanuuninta dadweynaha Xukumadda Soomaaliya ayaa sidoo kale sheegay iney jireyso isla xisaabtan ku aadan howlaha shaqo kuwi ka horeyeyna lala xisaab tami doono isagoo sheegay ineysan jiri doonin waxa isdaba marin danbe.

Ra’iisul Wasaaraha Xukuumadda Federaalka ah ee Soomaaliya Mudane Xasan Cali Kheyre oo weheliyaan qaar kamid ah Golaha Wasiirada ayaa maanta booqday dekedda Magaalada Muqdisho. waxayna kulan looga hadlayey dar-dargelinta howlaha shaqo la qaateen maamulka dekedda.

Ra’iisul Wasaare kheyre ayaa kala hadlay maamulka howlaha ka socda dekadda iyo sidii loo horumarin lahaa shaqada, waxuuna waydiiyay wax yaabaha loo baahan yahay ee ka dhiman dekedda Muqdisho. Isagoo la falan qeeyay geedi socodka shaqada iyo qorsha dhaw ee la rabo in wax looga badelo qaab dhismeedka dekedda,waxuuna bogaadiyey sida ay howluhu u soconayaan.

Dhanka kale, wuxuu maamulka Maaliyadda gaar ahaan qeybta Furdada Xamar kala sheekeystay sida loo maareeyo dakhliga ka soo xarooda dekadda iyo meelaha ay ku baxaan,isagoo madaxda ugu baaqay inay ka fogaadaan musuq-maasuqa oo uu sheegay Ra’iisul Wasaarahu inuu yahay cadowga koowaad ee dawladnimada.

“Waxaan idinka codsanayaa in aad soo sheegtaan qofkii aad ku aragtaan ama aad dareentaan isgoo samaynaya qorshe la xariira musuq-maasuqa in aad sheegtaan,waxaan idin balan qaadaynaa tallaabo sharci ah in aan ka qaadno”ayuu yiri R.W Xasan Cali kheyre.

Ra’iisul Wasaaraha ayaa intii uu ku guda jiray kormeerkiisa boggaadiyey horumarka baaxadda leh ee ka socda dekedda, isagoo ka dalbaday maamulka iyo shaqaalaha inay sii wadaan howsha ay qaranka u hayaan.

DHAMAAD

Xafiiska Warbaahinta iyo Xiriirka
Muqdisho, Somalia
media.opm@gmail.com
Twitter: @SomaliPM

Gaari ayaa goor dhow ku Qarxay degmada Wadajir ee gobalka Banaadir, sida Afhayeenka Gobalka Banaadir uu u xaqiijiyay Wakaaladda SONNA.

Gaariga ayaa la sheegay in Ciidammada Ammaanka ay gacanta ku dhigeen ka hor inta uusan Qarxin, waxaana la sheegay inta uu baaritaanka socday inuu Qarxay Gaariga.

Ilaa iyo Saddex Askari oo ah ku Qaraxyada baara ayaa la sheegayaa inay ku geeriyoodeen Qaraxaan.

Tababarkaan oo ay bixinaysay wasaaradda warfaafinta ayaa loo qabtay in ku Dhow 20 saxafi oo ka kala yimid warbaahinta Qaranka tan madaxa banaan iyo Warbaahinta dowlad Gobolleedyada iyagoo la baray sida ugu haboon ee looga faa’iideysan karo soo saaridda wararka iyo barnaamijyo tayo leh.

Wariye Cabdiraxmaan Koronto oo ka mid ahaa macallimiintii bixinayay tababarka ayaa sheegay in wariyayaasha la baray sida ugu wanaagsan ee looga faa’iideysan karo shaqada ay u hayaan bulshada isla markaana looga faa’iideeyay barashada samaynta wararka iyo barnaamijyada tayada leh ee ka baxa idaacadaha iyo Talafeshinnada

Agaasimaha waaxda Shaqaalaha iyo tababarrada  wasaaradda warfaafinta Cabdiraxiin Ciise Caddow ayaa kula dar-daarmay  wariyayaasha in ay  bulshada Uga ka faa’iideeyaan wixii la baray Isla markaana ay gaarsiiyaan xaruhihii ay ka Yimaadeen.

Wasiirka warfaafinta iyo Hanuuninta Dad Weynaha Dowladda Federaalka Soomaaliya Eng Cabdiraxmaan Cumar Cusmaan Yariisow ayaa ugu dambayn saxafiyiintaan u soo Xiray tababarkan la Xiriira tayaynta wararka iyo barnaamijyada ka baxa Warbaahinta.

Odayaasha  iyo waxgaradka ku dhaqan Degmada Ceel Barde ee Gobolka Bakool ayaa  ugu baaqay dawlada  Federaalka Soomaaliya iyo hay’adaha  Samafal  inay  Gurmad  Soo Gaarsiiyaan  Degmadaasi  xilli ay isa soo Tarayaan Saamaynta ka dhalatay   Roobabkii ka da’ay Gobolkaasi.

Cabdiraxmaan saalax oo ka mid ah Odayasha Degmada Ceel Barde ayaa sheegay in degmadu ay ka jiraan xaalado Adag oo dhanka nolosha ah Sida Caafimaadka iyo Biyaha.

“Roobabkaasi way de’een laakiin degmada Ceel Barde markaan fiirino hadda Ceelbiyoodyadii kala duwanaa malaha kumana filna inta ay hadda degmadu haysato xaga biyaha maxasiloona kumana filna, Cudurradii shubanka iyo jirooyin kale oo aan la aqoon ayaa dadka ku habsaday” Ayuu Yiri Cabdiraxmaan oo ka mid ah Odayaasha Degmada.

Roobabkii dhawaan ka da’ay degmada Ceelbarde ayaan biyo dhigin warihii biyaha lagu kaydin jiran si ay uga faa’iidaystaan  dadka iyo Duunyada oo la daala dhacaya Abaaraha dalka kajira taas ayaana keentay in dadkaasi ay Dowladda ka codsadaan Gurmad deg deg ah.

Wasaaradda Arrimaha Dastuurka ee Xukuumadda Federaalka Soomaaliya (XFS),waxay qabatay kulan wadatashi oo ay kasoo qeyb galeen Wasiirada Darstuurka ee dowlad gobaleedyada Puntland, Jubbaland, Koonfur Galbeed, Galmudug, HirShabelle iyo Gobolka Benaadir laguna qabtay magaalada Muqdishu 14-16kii Maajo 2017. Kulankan wuxuu qayb ka ahaa wadatashi ballaaran oo ay Wasaaradda la sameeynayso dhammaan qaybaha kala duwan ee bulshada iyo maamulada dalka ka jira si loo taaba galiyo loona dar-dargeliyo hanaanka Geedi-socodka Dib-u-Eeegista Dastuurka.

Sidoo kale waxaa kulankan furitaankiisa lagu martiqaaday kana soo qayb-galay xubno ka tirsan Baarlamaanka Federalka, Guddiga Madaxa Banaan ee Dib-u-Eegista iyo Hergelinta Dastuurka, wakiilo kasocda Xafiiska Madaxweynaha, Xafiiska Ra’isul Wasaaraha, ururada bulshada raydka, haweenka, dadka baahida gaarka ah qaba, dhalinyarada, xisbiyada siyaasadeed ee abuurmaya iyo culumaa’udiinka.

Shirka waxaa si rasmi ah u furay Gudoomiyaha Golaha Shacabka Mudane Maxamed Sh. Cusman Jawaari, waxaana kaloo qudbado ka jeediyay Wasiirka Arimaha Gudaha Cabdi Faarax Siciid (Juxa), Wasiirka Warfaafinta Eng. Yariisoow, Xildhibaan Cabdullahi Goodax Bare oo ah Gudoomiyaha Guddiga Kheyraadka ee Golaha Shacabka, Guddoomiye ku-xigeenka Gobolka Benaadir Maluuka C/Qaadir, Xog-Hayaha Guud ee Gobolka Benaadir Zubeyda Muqtaar, iyo Gudoomiyaha Guddiga Madaxa Banaan ee Dib u Eegista iyo Hirgelinta Dastuurka Dr. Maxamed Daahir Afrax.

Wasiirka Wasaaradda Mudane Cabdi Xoosh ayaa maanta soo xiray shirka isaga oo ku tilmaamay in uu yahay tallaabo taariikhi ah oo loo qaaday dhanka dhameeystirka Dastuurka iyo xoojinta dowladnimada Soomaaliya, waxa uuna Wasaaradaha M/Goboleedyada ee Arrimaha Dastuurka ka ballanqaaday in uu si dhaw u la shaqeyn doono.

War-murtiyeedka:

KULANKA WADATASHIGA WAXAA KA SOO BAXAY QODOBADA HOOS KU XUSAN:

1) In la helo Dastuur Qaran oo dhameystirin si looga baxo Dastuurka hadda jira ee ku meel gaarka ah.

2) In la abuuro Madal ay ku mideysan yihiin Wasaaradda Arimaha Dastuurka ee XFS iyo Wasaaradaha Arrimaha Dastuurka ee Dowlad Goboleedyada si loo xoojiyo wada shaqaynta Dowladda Dhexe iyo Dowlad Goboleedyada.

3) Si loo xaqiijiyo dowrka Dowlad Goboleedyadda dalka ee ku aadan Dib-u-Eegista Dastuurka, waxaa la qaban doonaa kulamo wadatashi oo joogto ah (saddexdii biloodba mar, ama markii ay jirto xaalad deg deg ah).

4) Madashu waxay ka shaqaynaysaa danta guud, midnimada Ummadda Soomaaliyeed iyo in Dastuurka uu noqdo mid Soomaali leedahay ayna hogaamineyso.

5) In laga wada shaqeeyo in Dastuurka lagu soo gabogabeeyo muddo labo sanno gudahood.

6) Madashu waxay sahli doontaa daahfurnaan, xog-isweydaarsi, wadatashi, wadashaqeyn joogta ah iyo hogaan wanaagsan.

7) Wasaaradda Arrimaha Dastuurka ee XFS, waxay ka shaqeyn doontaa in ay taageerto Wasaaradaha Arrimaha Dastuurka ee Dowlad Goboleedyada baahiyooyinkooda kala duwan sida qalabeynta, tayeynta, tababarada iyo howlaha dhinaca Dastuurka.

8) In Wasaaradda Arrimaha Dastuurka ee XFS ay ka tala-geliso Wasaaradaha Arrimaha Dastuurka ee Dowlad Goboleedyada dalka arrimaha wacyi gelinta bulshada, waxbarshada madaniga ah iyo la tashiyada dadweynaha si loo hormariyo Geedi-socodka Dib-u-Eegista Dastuurka.

9) Wasaaradda Arrimaha Dastuurka ee XFS waxay u xilsaarantahay diyaarinta iyo fududeynta habsami u gudashada howlaha Geedi socodka Dib-u-Eegista Dastuurka iyo xoojinta xiriirka hay’adaha ka qeybqaadanaya arrimaha Dastuurka.

10) Wasaaradda Arimaha Dastuurka ee XFS waxay balan qaadaysaa inay Wasaaradaha Dastuurka ee Dowlad Goboleedyada ay kala shaqeyso sidii ay uga heli lahaayeen deeq bixiyaasha caalamiga ah iyo Dawladda Federaalka miisaaniyad ay ku gutaan howlahooda wacyigalinta bulshada ee la xirrirta dib u eegista Dastuurka.

—–DHAMAAD—–

Madaxweyne Ku-xigeenka Dawlad goboleedka Puntland Eng. Cabdixakiin Xaaji Cabdulaahi Cumar Camey ayaa maanta 16 May 2017 ku qaabilay qasriga madaxtooyada Garoowe wefti uu hogaaminayey  Qunsulka dalka Masar u qaabilsan Arrimaha Soomaaliya Mr. Tamer Safwat El-Mahdy.

Weftiga uu hogaaminayey Qunsulka dalka Masar u qaabilsan Soomaaliya Mr. Tamer Safwat El-Mahdy ayaa waxaa garoonka diyaaradaha Kanooko ee magaalada Garoowe ku soo dhoweeyey mas’uuliyiin ka tirsan goloyaasha dawlad goboleedka Puntland, Xildhibaano ka tirsan Barlamaanka DFS iyo saraakiil kale.

Kulan gaar ah oo ay wada qateen Kusimaha Madaxweynaha Puntland iyo weftiga ka Socdey safaaradda Masar ee Soomaaliya ayaa waxa ay uga wada hadleen arrimo ay ka mid ahaayeen Caafimaadka, Waxbarasha, Korontadda iyo sidoo kale kulamo ay weftigu la qaadan doonaan Wasaaradaha Puntland.

Sidoo kale Madaxweyne ku xigeenka dowlad goboleedka Puntland ayaa xusay in wafdiga ka socday Masar ay socdaalkooda la xiriirto laba arimood oo ah dhinaca horumarka iyo sidii ay u caawin lahaayeen dadka abaaruhu saameeyeen ee ku dhaqan degaanada Puntland.

Qonsulka dalka Masar u qaabilsan Soomaaliya ayaa dhankiisa ku amaanay Puntland mashaariicda horumarineed ee lagu kabayo kaabayaasha asaasiga ah iyo kuwa dhaqaalee ee Puntland kasocda, gaar ahaan isha dhaqaalaha Puntland ee magaaladda Boosaaso.

Wasiirka Wasaaradda Dhallinyarada iyo Cayaaraha Marwo Khadiijo Maxamed Diiriye oo ka hadashay Xuska Munaasabadda 15ka May ayaa sheegtay in bisha June ee soo socota  ay Wasaaraddu  keeni doonto Qorshe cad oo siyaasadeed oo dhallinyarada Soomaaliyeed ka turjmaya iyo dadka Soomaaliyeed ee baahiyaha gaarka ah qaba sida kuwa Naafada ah, taasi oo ah mid ka maqan Dastuurkeenna, arrintaasina waa in looga faaa’ideystaa dib u eegista Dastuurka ee hadda gacanta lagu hayo si loo cadeeyo doorka muhiimka ah ee dhalinyarada Soomaaliyeed

“Wasaaradda dhallinyarada iyo Ciyaaraha waxa ay ku duuleysaa Baraamijkii Ra’iisul wasaaraha ee uu Baarlmaanka horgeeyey, Xukkuumadda hal ku dhiggeedu yahay Nabad iyo Nolol, waxa ay dooneysaa in dhallinyarada Soomaaliyeed si buuxda looga faaa’ieysto, waxaa ku howlanahay sidii aan u dhaqangelin lahayn barnamijyada loogu talogalay in loo abuuro dhallinyarada Soomaaliyeed, waxaan sidoo kale ku shaqeyneynaa aragtida madaxweynaha Jamhuuriyadda Soomaaliya”,

Wasiirka Dhallinyarada iyo Ciyaaraha Soomaaliya Marwo Khadiija Maxamed Diiriiye ayaa u mahadcelisay dhammaan guddiyadii mudada dheer ka soo shaqaynayay xuska munaasabadda 74-guurada ka soo wareegtay aas aaska maalinta dhallinyarada Soomaaliyeed 15 may sanadkii 1943-dii.

Guddoomiyaha goballka Banaadir ahna duqa Muqdisho Taabit Cabdi Maxamed oo hadal ka jeediyay Munaasabad lagu xusayay 15-ka May oo xalay lagu qabtay xarunta Dowladda Hoose ee Xamar ayaa Dhalinyarada Soomaaliyeed ugu baaqay in ay ka shaqeeyaan sidii Xamar looga xureen lahaa xasilooni darrada.

“Dhallinyaro Is dhaarsatay ayaa xorriyadda keentay,  Dhallinyarooy  Xamar ka Xoreeya Xasillooni darro,  Nadaafadda Xamar waa Nuurka Qalbigeena Mustaqbalka dalka iyo dadka waxa uu gacanta ugu jiraa dhallinyarada Soomaaliyeed waxaan dhiiragelinayaa olalaha Nabad iyo Nolol ee ah hal ku dhigga maanta waxaan hubaa in dhallinyarada Soomaliyeed ay keeni doonaan isbadello dalka uu u ayo” ayuu yiri Guddoomiye Taabit

Guddoomiyaha Gobalka ayaa  hambalyo u diray guud ahaan dhallinyarada Soomaaliyeed, waxa uu xusay in la dayactiray Iskuulka 15-ka May, dhowaanna si rasmi ah ugu adeegga doona dhallinyarada Soomaaaliyeed, waxaa uu raaligelin ka bixiyey Biyo lagu furay Dad isugu yimid garoonka Kubadda Cagta ee Banaadir.

Ugu dambeyn Taabid Cabdi Maxamed ayaa sheegay in uu xoogga saari doono sidii loo abuuri lahaa fursado ka turjumaya dhallinyarada sida midnimada, wax qabsashada iyo u adeeggidda dalkooda, waxuuna intaa raaciyay in halgalkii gobonnimada ay door muuqda ka qaateen Gabdhaha Soomaaliyeed.