Madaxweynaha Jamhuuriyada Federaalka Soomaaliya Maxamed Cabdulaahi Maxamed Farmaajo iyo wafdi uu hogaaminaayo ayaa maanta lagu wadaa in uu gaaro magaalada Baydhabo ee xarunta KMG ee Maamulka Koonfur Galbeed Soomaaliya.

Amaanka magaalada Baydhabo ayaa saakay si weyn loo adkeeyay, waxaana wadooyinka magaaladaasi gala lagu arkayay dadweyne aad u farabadan kuwaasi oo isku diyaarinaya soo dhaweynta Madaxweynaha Soomaaliya Maxamed Cabdulaahi Farmaajo.
Madaxweynaha waxaa socdaalkiisa ku wehliyo wasiirka gargaarka iyo arimaha bini’aadanimada Marwo Maryan Qaasim waxayna kulamo la qaadan doonaan Madaxda maamulka Koonfur Galbeed Soomaaliya iyo qeybha kala duwan ee bulshada ku dhaqan magaaladaasi, waxaana socdaalka Madaxweynaha la xariirtaa u kuur galida xaalada amaan iyo mida bini’aadanimo ee ka jirto Koonfur Galbeed.

Wasiirka Warfaafinta Soomaaliya Eng, Cabdiraxmaan Cumar Cismaan Yariisow ayaa kulan la-qaatay Safiirka Dowladda Britain u fadhiya Soomaaliya, waxaana ay ka wada hadleen arrimaha saxaafadda Soomaaliya iyo shir looga hadlayo arrimaha Soomaaliya oo dhawaan ka dhacaya Britain.

Wasiirka Warfaafinta  iyo safiirka dowladda Britain ayaa kulankooda waxa uu ka dhacay xarunta safaaradda UK ay ku leedahay magaalada Muqdisho.

Labada mas’uul waxay wada qaateen kulan ay kaga hadlayeen horumarka saxaafada Soomaaliya iyo shirka London arrimaha Soomaaliya looga hadlayo.

Safiirka Britain u fadhiya Soomaaliya Devid Concar ayaa sheegay in Wasiirka ay ka wada hadleen sidii loo horumarin lahaa Saxaafadda gaarka loo leeyahay iyo tan Dowladda Soomaaliya, wuxuuna dhinaca kale ka hadlay shirka bisha May ka dhici doona London ee arimaha Soomaaliya looga hadlayo.

Wasiirka Warfaafinta iyo Hanuuninta dadweynaha ee Xukuumadda Soomaaliya Eng, Craxmaan Cumar Cismaan Yariisoow ayaa sheegay in UK ay kow  ka tahay Wadamada ka shaqeeya Horumarka  Saxaafada iyo arrimaha waxbarashada, isla markaana.

Kulanka uu Wasiirka Warfaafinta la qaatay Safiirka UK ee Soomaaliya ayaa ah dadaalo uu beryahan waday Wasiirka oo uu ku xoojinayo xiriirka dowladaha saaxiibka la ah Soomaaliya si taageero loogu helo qorsheyaasha Wasaaradda Warfaafinta oo uu Wasiirku damacsanyahay inuu dib u habeyn weyn ku sameeyo Wasaaradda iyo howlaheeda si loo hirgeliyo maamul wanaag kalsooni gelin kara shacabka Soomaaliyeed.

Munaasabad lagu xusayay Maalinta todobaadka Dhirta Soomaaliyeed kaasi oo looga hadlayay dhibaatada ay u leedahay  xaalufinta dhirta deegaanka oo ay soo qaban qaabiyeen  ardayda kuliyadda beeraha ee Jaamacadda  SIU  ayaa lagu qabtay magaalada Muqdisho

Munaasabadda ayaa waxaa ka soo qeyb galay macalimiinta wax ka dhigta Jaamacadda SIU ardayda wax ka barata Jaamacadda  aqoonyahanno, Waalidiin,  Xildibaanno iyo marti sharaf kale.

Inta ay munaasabada socotay ayaa ardayda kuliyadda beeraha ee Jaamacadda SIU  waxa ay goobta  ku soo bandhigeen dhibaatada  ay leedahay xaalufinta  dhirta iyo sidii loo joojin lahaa.

Fowsiya Aadan Maxamed oo ka mid ah ardayda wax ka barata Jaamacadda  SIU gaar ahaan kuliyadda beeraha ayaa tilmaamtay in xaalufinta dhirta ay keeni karto nabaad guur.

Madaxa Maammulka iyo maaliyada ee Jaamacada SIU Suheyb Cilmi Dhuxulow oo ka hadlay goobta ayaa sheegay in maalinta xaalufinta dhirta Soomaliyeed ay u leedahay bulshada Soomaaliyeed  qiima weyn isla markaana looga baahanyahay bulshadu in ay ka qeyb qaataan joojinta xaalufinta dhirta.

Xildhibaan Sakariye Xaaji Cabdi ayaa kula dardaarmay bulshada Soomaaliyeed in ay  meel ugu soo wada jeestaan sidii loo joojin lahaa xaalufinta  dhirta.

Wasiirkii hore ee beeraha Ahna Gudiga  Abaaraha  Qaranka Maxamed  Cabdi Baafe ayaa  ka hadlay  dhoorka ay ka qaadan karto dhirta horumarinta deegaanka,  wuxuuna  ku booriyay  bulshada Soomaaliyeed in ay door  muuqda ka qaataan  joojinta xaalufinta dhirta.

Madaxweynaha dowlad goboleedka Jubbaland ee Soomaaliya mudane Axmed Maxamed Islaam ayaa maanta booqasho taariikhi ah ku tagay deeganka Cabdalla Biroole ee gobolka Jubada hoose, halkaas oo mudo kahor laga xoreeyay maleeshiyaadka Al-Shabaab.

Madaxweynaha Jubbaland ayaa socdaal dhinaca dhulka ah ku tagay deeganka oo ay dagan yihiin ciidamada qalabka sida waxaana  Kismaayo ay u jirtaa 45 KM.

Madaxweynaha ayaa kormeer ku sameeyay xayndaabka Xerada milateri ee ay ciidamadu halkaas ku leeyahiin, waxaana uu warbixino ka dhagaystay Saraakiisha iyo hogaanka ciidanka ee halkaas ku sugnaa, isagoo kulan gaar ah oo lagaga hadlayay abaabulka hawlgalka Jubbaland lagaga xoraynayo Al-Shabaab uu la yeeshay Saraakiisha waxaana intaas kadibna ku dhiiri galiyay in ay ka qayb qaataan gurmadka abaaraha gaar ahaan in ay caawiyaan dadka barakacayaasha ah ee ku nool deeganka maadama ay dhibaatadii Argagixisada ka dulqaadeen.

Wasiirka warfaafinta iyo Hanuuninta dadweynaha xukuumadda Soomaaliya, C/raxmaan Cumar Cusmaan (Eng.Yariisow) ayaa xafiiskiisa kulan kula yeeshay   Safiirka Imaaradka Carabta u fadhiya Soomaaliya, Maxamed Axmed Cusman, iyadoo kulanka looga hadlay sidii Imaaraadka Carabta ugu qeyb qaadan lahaa tayeynta warbaahinta qaranka.

Wasiirka warfaafinta iyo hanuuninta dadweynaha, ayaa danjiraha Isutagga Imaaraadka Carabta ugu mahadceliyay ololihii dhaqaale loogu aruurinayay dadka Soomaaliyeed oo Jimcihii laga bilaabay dalkaas.

Eng. Yariisow wasiirka warfaafinta Soomaaliya ayaa sidoo kale ka codsaday dowladda Imaaraadka in wasaaradda warfaafinta ay ka caawiso dhanka qalabka iyo tayeynta shaqaalaha warbaahinta qaranka.

Ololahan dhaqaale aruurinta ah ayaa si toos ah loogala socday Telefishinada iyo Idaacadaha dalkaas, iyadoo ololahan uu amray Madaxweynaha dalka Isutaga Imaaraadka Carabta, Shaikh Khalifa Bin Zayed Al Nahyan.

Wasiirka warfaafinta iyo danjiraha Isutaga Imaaraadka Carabta ee Soomaaliya ayaa waxaa ay kormeereen keydka hadalka ee Radio Muqdisho.

Xiddigaha xulka qaranka Soomaaliya ee kubbadda cagta, ayaa ku sugan waddanka Jabuuti, iyagoo halkaas kula dheelli doonno dhiggooda Suudaanta Koonfureed, waxanna ay ku kulmayaan koobka Chan-ka ee laga dheello qaaradda Afrika.

Soomaaliya, ayaa gurigeeda ahaan waxa ay ku ciyaari doontaa Jabuuti, iyadoo lugta labbaad ay ka dhici doonto 30-ka bishan magaalada Jubba ee xarunta Suudaanta Koonfureed.

Ciyaartooyda Soomaaliyeed ayaa lixdii bilood ee lasoo dhaafay waxa ay tababar ku qaadanayeen garoonka Jamaacaddaha ee ku yaallo degmada Hodan, waxanna ay tababarkaasi ugu diyaar garoobayeen tartankan.

4:00 (Galabnimo), ayuu bilaabban doonnaa kullanka waxaanna laga daawan doonnaa TV-ga dalka Jabuuti ee RTD.

Shaxda la sii saaddaalinaayo:

Mustaf Maxamed Yuusuf,C/qaadir C/Raxman Daandii,Ciise C/qaadir Ibaarhim, Idiris Amiin Cali,Xasan Cali Rooble,Mahad Muxidiin Xaaji,Cabaas Amiin Maxe’d,Daa’uud C/llahi Tubaal,Cadaani Barre Ciise,Bile Muxidiin Buraale,C/Shakur Maxamud Max’ed (Aalla).

Xulka qaranka ayaa laga filayaa natiijo wanaagsan oo kala yimaado tartankan.

Hey’adda qaramada midoobey u qaabilsan cunada ee WFP ayaa sheegtay in magaalada Muqdisho ay ka dejisay diyaarad xamuul ah oo sida  raashiin nafaqeysan oo loogu talagalay dadka abaartu saameysay, cunadan nafaqada leh ayaa ah  buskut-ka soo celiya durba nafaqada kuwaas oo lagu quudin doono 31,000 oo ruux muddo sadex beri ah.

Xamuulkan ayaa lagu keeney diyaarad nuuceedu yahay, Boeing 747 oo ay ku tabarucday shirkadda  UPS Foundation oo fadhigeedu yahay Dubai,  waxaana kamid ah gargaarka WFP ay keentay dalka dawo oo ay u soo wakiilatay hey’adda kale ee ay bah wadaagta yihiin ee WHO.

“Jawabtan deg dega ah waxaa ay taageero muhiim u tahay qoysaska abaaruhu saameeyeen ee ku nool Soomaaliya ,”  waxaa sidaa sheegtay wakiilka WFP ahna gaasimaha xafiiska Khaliijka Abdallah Alwardat. Isagoo intaa ku daray “ Diyaaraddan xamuulka ah waxaa ay tusaale u tahay hey’adda WFP  iyo hey’adaha kale in si wadajir ah u gaaraan dadka u baahan caawimaada.”

WFP ayaa sidoo kale, sheegtay in cunada ay muhiim u tahay  dadka nugul gaar ahaan carruurta kuwaas oo ka barabaxay deegaanadii ay deganaayeen mana heli karaan raashiin iyo aqabka wax lagu karsado.

Sida qaramada midoobay laga soo xigtay qisastii, nus kamid ah tirada dadka Soomaaliyeed oo ay ku jiraan  330,000 oo carruur ah ay heysato nafaqa daro, waxayna u baahan yihiin kaalmo deg deg ah.

Hey’adda cuntada u qaabilsan qaramada midoobay ee WFP ayaa xustay in maalmaha soo socda ay keeni doonto noocyo kale oo  ah raashiinka nafaqeysan ah.

Guddoomiyaha golaha shacabka Soomaaliyeed mudane; Maxamed Sheekh Cusmaan Aaden (Jawaari) ayaa kulan la qaatay xubno ka mid ah ururka naafada Qaranka Soomaaliyeed ee uu fadhigoodu yahay Muqdisho.

Xubnahan kulanka la qaatay Afhayeenka golaha shacabka Soomaaliyeed ayaa waxay u soo bandhigeen dhibaatooyinka gaarka u ah iyaga ee ay doonayaan inay Dowladda dhexe wax ka qabato.

Mr;Salaad ayaa intaa ku daray in Dowladda ay ugu fadhiyaan in ay sameyso sharci qeexaya xuquuqda ay Dalka ku leeyihiin Dadka qaba baahiyaha gaarka ah.

Guddoomiyaha golaha naafada Soomaaliyeed Sayid Cali C/laahi Salaad, ayaa  sheegay inay Dowladda dhexe ka rabaan in dastuurka lagu daro qodobo caddeynaya daryeelka ay leeyihiin Dadka naafada ah.

Guddoomiyaha golaha shacabka mudane Maxamed Sheekh Cusmaan ayaa sheegay in laga shaqeyn doono dib u soo nooleynta wakaaladdii qaabilsaneyd daryeelka Dadka qaba baahiyaha gaarka ah.

Mudane Jawaari, ayaa ballan qaaday in golaha naafadda laga qeybgelin doono dib u eegista dastuurka qabyada ah ee Soomaaliya, si ay u helaan xuquuqdooda.

Ma jiro tira koob rasmi ah oo qeexaya tirada Dadka Soomaaliyeed ee qaba baayihaha gaarka ah, waxaana xusid mudan in Dadka lixaadkoodu dhiman yahay ay qudhooda kala duwan yihiin dhan kasta.

Madaxda hey’adaha samofalka ee ka dhhisan dalka Imaaraadka Carabta ayaa bilaabay olole gargaar oo dadka ku nool dalkaasi ay kaga qeybqaadanayaan soo uruurinta lacago gaaraya shan boqol oo milyan oo Dirham oo loogu talagalay dadka Soomaaliyeed ee ay dhibatadu ka soo gaartay abaaraha.

Ololahaan oo ay hoggaaminayaan Madaxa Golaha sare ee Hey’adda Samofalka Cajmaan ee dalka Imaraadka Carabta Sheekh Maxamed Bin C/lla Al-nuceymi iyo ururka Bisha Cas ,waxaa si tasmi ah uu uga bilowday magaalooyinka uu ka kooban yahay dalka Imaaraadka Carabta,iyadoo dadka ganacsatada ah,kuwa caadiga ah ,maalqabeenada iyo shaqaalaha dowladda laga qaadayo adeegyada dhaqaale ee ay bixin karaan .

Tallaabadaan ayaa ka dambeysay fulinta amar todobaadkii hore ka soo baxay madaxweynaha Imaaraadka Carabta sheekh khalifa bin Zayid Aala nahyaan, kaas oo sheegaya in la uruuriyo lacago kaalmo ah oo lagu gargaarayo  dadka Soomaaliyeed ee ay waxyeeladu ka soo gaartay abaaraha.

Dowladda Imaaraadka Carabta ayaa sheegtay in ay ka qeybqadaneyso ololahaasi dadka Soomaaliyeed loogu ururuurinaayo lacago kaalmooyin ah oo wax loogu qabto dadka la ildaran abaaraha eek u kala firirsan gobolada dalka,waxayna madaxda Imaaraadka ay xuseen in ay abbaal weyn u hayaan dadka Soomaaliyeed oo sanadihii lixdameedyadii iyo todobaatameeyadii gurmad u fidiyay dadka Imaaraadka

Madaxa Golaha saree e Hey’adda Samofalka dalka Imaraadka ayaa qiray in sida ugu dhaqsiyaha badan kaalmooyin dhaqaale loogu diri doono dadka Soomaaliyeed,iyadoo laga duulayo saaxiibtinimada qotoda dheer ee u dhaxeysa labada dal.

Maalinimadii shalay masaajidda iyo goobaha ganacsi ee dalka Imaaraadka Carabta waxaa ka bilowday ururinta lacago gurmad ah oo loo qorsheeyay dadka la ildaran abaaraha