Habeenkii Lixaad tartan cilmiyeedka degmooyinka gobollada dalka ee Warbaabinta Qaranka, isla markaana uu taabgelinayo maamulka gobolka Benaadir,  waxaa ku tartamay Boosaaso oo ka tirsan gobolka Bari iyo Kaaraan o ka tirsan gobolka Benaadir.

Tartranka oo xiiso gaar ah lahaa, waxaa labada degmo  la hor-dhigay toddoba su’aal degmadiiba, iyadoo sidoo kale qeybta koobaad ee tartanka lagu nastay warbixinnadii ka hadlayey Taariikhda Boosaaso iyo Kaaraan.

Dhammaadka tartanka guddiga ayaa soo gudbiyey natiijada.

Kaaraan oo ka tirsan gobolka Benaadir waxaa la weydiiyey toddobo su’aal, waxa ay si sax ah uga jawaabeen saddex su’aal afar su’aal ayeey iska qaldeen, si ka faa’ideysi ahna hal ayeey uga jawaabeen sidaa darteed waxa ay uruursadeen sideed dhibcood (8 dhibcood).

Natiijada Boosaaso

Boosaaso iyaguna waxaa la weydiiyey toddoba su’aal, waxa ay ka jawaabeen laba su’aal, shan waa ay ka qaldeen wax ka faa’ideysi ahna ma helin, iyagana waxa ay heleen afar dhibcood

(4 dhibcood).

Tabasho Boosaaso ka timid

Degmada Boosaaso ayaa soo gudbisay cabasho ku aaddaneyd su’aal la weydiiyey oo ay si qalad ah uga jawaabeen, guddiga iyo macallimiintii su’aallaha soo diyaariyey  ayaa ka qanciyey tabashadooda Boosaaso, sidaas ayeeyna ku akhbaleen in looga adkaadey.

Habeen dambe, waxaa tartami doona degmooyinka kala ah Dharkeynley oo gobolka Benaadir ka tirsan iyo Kismaayo oo ka tirsan Jubbada Hoose.

Taliyaha ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed Sareeyo Gaas Axmed Jimcaale Geeddi ayaa garoonka diyaaradaha Aadan Cadde ee magaalada Muqdisho ku sii sagootiyay askar ka tirsan ciidanka xoogga dalka oo qabay dhaawacyo kala duwan, kuwaasi oo waxyeelo ka soo gaaray iyaga oo gudanaya waajibaadka loo idmaday, isla markaana xaaladooda caafimaad dalka wax looga qaban waayay ayaa loo qaaday dalka Boqortooyada Sacuudiga.

Askarta ayaa lagu qaaday diyaarad qaas ah oo ay Boqortooyada Sacuudiga u soo dirtay Soomaaliya, waxaana uu taliyaha u qeybiyay askarta dhaawacyada qaba ee la qaaday lacago ay ka dhigtaan sahay.

Labo ka mid ah askarta qaba dhaawacyada ee loo qaaday dalka Sacuudiga ayaa inta aysan ka dhoofin dalka ka hadlay xaaladooda caafimaad iyo sida ay u arkaan gurmadka caafimaad ee loo sameeyay.

Janeraal Libaan Xuseen Madaxa Hogaanka Caafimaadka ee ciidanka Xoogga Dalka oo la hadlay Warbaahinta Qaranka ayaa sheegay in askartan ay ku soo dhaawacmeen difaaca dalkooda iyo ka hortagga falalka ay argagixisadu ku heyso shacabka.

Taliyaha ciidanka Xoogga Dalka Soomaalieed Sareeyo Gaas Axmed Jimcaale Geeddi ayaa sheegay in Taliska ciidanka Xoogga ay ka go’antahay daryeel u fidinta ciidamada ku soo dhaawacma difaaca dalkooda, isagoo uga mahadceliyay Boqortooyada Sacuudiga kaalmada caafimaad ee ay u fidisay.

Waa markii labaad tiro ciidan oo qaba dhaawacyo loogu qaado dalka boqortooyada Sacuudiga, kuwaasi oo xaaladooda caafimaad wax looga qaban waayay.

Agaasimaha Guud ee Hay’adda Socdaalka iyo Jinsiyadda G/Sare Maxamed Aadan Koofi ayaa dalka Belgium kula kulmay maamulka  Safaaradda Soomaaliya ay ku leedahey dalkaasi iyo qaar kamid ah Jaaliyadda Soomaaliyeed ee ku sugan halkaasi.

Agaasimaha ayaa halkaas kulan kula qaatey Safiirka safaaradda, Qumsulka iyo guddi ka socdey bulshada  Soomaaliyeed ee ku dhaqan dalka Belgium.

Kulanka ayaa looga hadley adeegga bixinta baasaboorka iyo aqoonsiga oo dhowaan laga bilaabey safaaradda, wuxuuna agaasimuhu kala hadley mas’uuliyiinta safaaradda iyo guddigaba muhiimadda ay leedahay ilaalinta sharciga iyo xeerarka lagu bixiyo baasaboorka iyo aqoonsiga.

Bulshada Soomaaliyeed ee ku dhaqan Beljimka ayaa uga mahadceliyey HSJ adeegga ay soo gaarsiiyey oo dhib badan ay u mari jireen helidda baasaboorka iyo aqoonsiga.

Ciidamada ilaalinta xeebaha dalka Talyaaniga ayaa soo badbaadiyay tahriibayaal isugu jira Soomaali iyo Afrikaan kale.

Maraakiibtan talyaaniga ah ayaa gurmad ballaaran u fidisay tahriibayaashan kaddib markii doonti ay wateen ay ku qar-qantay xeebaha jasiiradda Lampedusa ee dalkaasi Talyaaniga.

Tahriibayaal farabadan oo isugu jira Soomaali iyo Africaan kale ayaa hore ugu geeriyooday badda Mediterenimka ee u dhaxeysa Liibayo iyo Italy.

Habeenkii Lixaad ee tartan Cilmiyeedka Warbaahinta degmooyinka gobollada dalka oo uu taabagelinayo maamulka gobolka Benaadir, waxaa ku tartamay degmooyinka X/weyne iyo Kaxda oo ka wada tirsan gobolka Benaadir.

Labada degmo, waxaa ka weydiiyey su’aalihii tartanka ee toddoba su’aal degma walba, afar su’aallood kaddib wadarta guud ka dhigeysa sideed su’aal ayaa la galay qeybta  nasashada, iyadoo lagu soo gudbiyey warbixinnadii ka hadlayey Taariikhda labada degmo ee Kaxda iyo X/weyne ee gobolka Benaadir.

Natiijada Kaxda

Guddigiga tartanka ayaa dhammaadka su’aallaha kaddib shaaciyey natiijada tartanka, degmada Kaxda waxaa la weydiiyey toddobo su’aal, waxa ay si sax ah uga jawaabeen afar su’aal saddex waa ay iska qaldeen, wax kka faa’ideysi ahna ma  helin, sidaas ayeey ku heleen siddeed dhibcood.

Natiijada X/weyne

Sidoo kale degmada X/weyne waxaa la weydiiyey toddoba su’aal, si sax ah waxa ay uga jawaabeen saddex su’aal hal su’aal ka faa’ideysi ayeey ku heleen saddexna waa ay iska qadldeen, iyaguna waxa ay uruursadeen siddeed dhibcood, sidaa darteed guddiga ayaa shaaciyey  in loo baahan yahay su’aallo dheeri ah, maadaama ay isku dhibco noqdeen, waxaau lagu daray  min  saddex su’aal.

Natiijada su’aallaha dheeriga ah

Su’aallaha dheeriga ah ee lagu daray kaddib degmada Kaxda waxaa la weydiiyey saddex su’aal, waxa ay ka jawaabeen laba su’aal hal su’aalna waa ay iska qaldeen, sidaas ayeey ku uruursadeen wadarta guud 12 dhibcood.

Degmada X/weyne iyaguna waa la weydiiyey saddex su’aal oo dheeri ah, waxa ay ka jawaabeen laba  su’aal oo la weydiiyey mid saddexaad oo ka faa’dieysi ahna waa ay saxeen, sidaas darteed waxa ay uruursadeen 14 Dhibcood oo ay ugu gudbeen wareegga labaad ee tartan Cilmiyeedka Warbaahinta Qaranka.

Habeen dambe, waxaa tartami doona degmooyin Kaaraan oo gobolka Benaadir ka tirsan iyo degmada Boosaaso oo ka tirsan gobolka Bari Puntland.

Wasaarradda Dekadaha iyo Gadiidka Badda ayaa dignin u dirtay ganacsatada Soomaaliyeed ee isticmaala Dekadaha dalka, maadama la gaaray xilligii bad xeranka.

Agaasimaha guud ee Wasaaradda Dekadaha iyo Gaadiidka Badda Mudane Maxamed Cusmaan Cali (Dhagaxtuur) oo la hadlayay Warbaahinta Qaranka ayaa waxa uu sheegay in lagaaray xilligii bad xeranka, ayna ugu digayaan maraakiibta iyo doon yaha yar yar isticmaalka badda maadama ay badda xilliyadan oo kale ka jiraan muujado iyo dabeeylo xoogan.

Agaasimaha Guud ayaa tilmaamay in maraakiibta uu culeys koodu ka yar yahay 1200 MT ilaa 1500mt iyo doon yaha yar yar ay isticmaali karin badda xilliyadan oo kale sanad waliba, loona baahanyahay in ganacsatadu aysan arrintan fududeysan oo ay ka digtoonaadaan maraakiibta ay isticmaalayaan.

Madaxweynaha Dowlad Goboleedka Hirshabelle Mudane Cali Cabdullaahi Cosoble oo maanta Dalka Dib ugu soo Laabtay kaddib Safaro Shaqo uu Ku Tagay  Dalalka Ingiriiska iyo Kenya ayaa ugu baaqay Jaaliyadda Reer Hirshabelle ee ku nool dalka dibadiisa in ay ka qeyb qaataan Horumarinta, Dib u dhiska iyo in ay maalgashtaan Deegaanada Hirshabelle.

Mudane Cali Cabdullaahi ayaa garoonka Diyaarada Aadan Cadde ee Magaalada Muqdisho waxaa ku soo dhoweeyay xubno ka tirsan labada Gole ee Hirshabelle iyo Xildhibaanno Ka tirsan Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya.

Madaxweynaha Dowlad Goboleedka Hirshabelle Mudane Cali Cabdullaahi Cosoble ayaa sheegay markii ay ka qeyb galeen Shirkii arrimaha Soomaaliya ee London in uu kulamo kale duwan uu la qaatay  Jaaliyadda Reer Hirshabeelle ee UK, isla markaana uu faah faahin ka siiyay howlaha Maamulka, sidoo kalena  ay ka wada hadleen sida lagama maarmaanka ay u tahay ka shaqeynta Horumarinta iyo Dib u dhiska Hirshabelle in ay ka qeyb qaataan iyo in maalgashi Ku sameytaan Hirshabelle oo fursado badan ay ka jiraan, loona baahanyahay in laga faa’ideysto, waxaana uu mar kale Jaaliyadda Reer Hirshabelle iyo Ganacsatada uu ugu baaqay in ay maalgashi ay Ku sameeystaan deegaanadoodi.

Sidoo kale Madaxweynaha Hirshabelle Mudane Cali Cabdullaahi Cosoble ayaa sheegay in Magaalada Nairobi sidaas Oo kale kulamo uu La soo qaatay Jaaliyada Soomaaliyeed ee Hirshabelle ee ku nool halkaasi, iyana ay ka wada hadleen la shaqeynta maamulka iyo ka qeyb qaadashada Xoojinta dowladnimada.

Ugu Dambeyntii Mudane Cali Cabdullaahi ayaa sheegay in ay dhowaanqorsheynayaan dhisidda kaabayaasha dhaqaalaha iyo fulinta mashaariicyo Horumarineed oo laga fulinayo deegaanada iyo Degmooyinka Hirshabelle, waxaana bulshada uu ugu baaqay in ay la shaqeeyaan oo ay garab istaagaan.

DHAMAAD

Muqdisho, 1, April 2017 – Golaha Wasiirada ee Xukuumada Federaalka Soomaaliya ayaa maanta yeeshay kulankoodii caadiga ahaa oo uu shir-guddoominayay Ra’iisal Wasaaraha Xukuumada Mudane Xasan Cali Kheyre. kulanka ayaa waxaa warbixino looga dhageystay qaar kamid ah Wasaaradaha iyo Hay’adaha ammaanka.

Ugu horeyn, Golaha ayaa warbixin ka dhageystay Taliyaha Hay’adda Nabad-sugidda iyo Sirdoonka Qaranka, Mudane C/laahi Sanbaloolshe oo ka hadlay howlgallo ay ciidamada amnigu ka sameeyeen Caasimadda inta lagu guda jirey bishan Ramadan, wuxuna tilmaamay in la fashiliyey lana fuliyey qorshe-yaal badan oo cadowgu doonayeen in ay ku qal-qalgeliyaan amniga Muqdisho.

Wasiirka Gargaarka iyo Maareynta masiibooyinka, Marwo Maryam Qaasim ayaa ka warbixisay safaro ay ku tagtay gobollada Bay, Bakool iyo Gedo, waxaana ay sheegtay in dadka gobolladaasi dagan ay ku sugan yihiin xaalad adag, gaar ahaan degmada Waajid oo go’doon ay galiyeen kooxaha Argagixisada una baahan gurmad in loo fidiyo shacabka halkaasi dagan.

Sidoo kale, Wasiirka Arrimaha Dibedda Mudane Yuusuf Garaad ayaa laga dhageystay warbixin ku aadan Qorshaha iyo qaabka wax ka badelka wasaaradda iyo safiirada dibedda u jooga Soomaaliya, wuxuna tilmaamay Wasiirku in loo baahan yahay dib-u habayn in lagu sameeyo qaabka ay u shaqeeyaan safaaradaha dibedda ugu yaalla Soomaaliya, isla markaana la dhaqan geliyo sharcigii arrimiha dibedda ee horey loo ansixiyey.

Ugu danbeyntii Ra’iisul Wasaaraha ayaa Golaha Wasiirada kula dar-daarmay in howlaha muhiimka ah ee horyaala dhaqso loo fuliyo si shacabka Soomaaliyeed ay u gaaraan adeegyada ay u baahan yihiin.

—-DHAMMAAD—-

Wasiirka Difaaca Dowlada philippine Delfin Lorenzana ayaa sheegay  in 10 ka mid ah Ciidamadooda ay dhinteen 8 kalana ay ku dhaawacmeen kadib duqeyn loo waday koox mintidiin ah oo ka dhacday Dalkaasi.

“waxaa nagu dhacday dhibaato ay ku lug lahaayeen ciidamadeenna Milatariga ,kuwaas oo saaxibbadooda si aan ula kac ahayn u duqeeyay,waxaa naga dhintay 10 askari, 8 kalana way ku dhaawacmeen”, ayuu yiri Mr Lorenzana.

kooxo mintidiin ah oo gacan saar la leh kooxda Daacish ayaa ciidammada dalkaasi sideedii maalin ee la soo dhaafay kula dagalamayay magaalada Marawi ,waxaana ka dhashay khasaaro xoog badan oo soo gaaray labada dhinacba.

Xigasho:-Wakaaladda Wararka Iina