Ra’iisul wasaaraha Xukuumadda Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Xamsa Cabdi Barre oo maanta xafiiskiisa ku qaabilay saddex dhallinyaro ah oo naftooda u huray badbaadinta dadkii ku dhaawacmay qaraxii kooxaha Khawaarijtu ay ka geysteen xeebta Liido.

“Xukuumadda Danqaran waxa ay idinku abaalmarinaysaa geesinimdiina oo aad ku muteyseen bilad iyo shaqaalaysiin.”Ayuu yiri Ra’iisul wasaare Xamse.

Xukuumadda ayaa dhallinyaradan siisay fursad shaqo iyo abaalmarino, si loo qiro kaalintooda nafhurnimo.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya mudane Xasan Sheekh Maxamuud,  ayaa kulan la qaatay madaxweynaha dalka Rwanda Paul Kagame, waxaana ay ka wada hadleen calaaqaadka labada dal iyo iskaashiga ka dhexeeya sidii loo xoojin lahaa.

Madaxweyne Xasan Sheekh oo ka qaybgalay caleema saarka madaxweyne Kagame oo dib loo doortay ayaa ugu hambalyeeyey horumarka uu dalkiisa ku hoggaamiyey.

Guddiga Garsoorka,Awqaafta iyo Arrimaha Diinta ee Golaha Shacabka Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ayaa kulan ku yeeshay xafiiska Guddoonka iyo Guddiyada ee Villa Hargeysa,waxaana shir guddoominayay guddoomiyaha guddiga Xildhibaan Cali Xaaji Daahir.

Ajandaha Kulanka ee guddiga ayaa waxa uu ahaa ka shaqaynta shuruucda hortaala guddiga gaar ahaan akhrinta labaad ee sharciga kaalmo sharciyeedka federaalka soomaaliyeed,waxaana goobjoog ahaa sharci yaqaano ka socday wasaaradda cadaaladda ee xukuumadda federaalka Soomaaliya,kuwaas oo guddiga kala shaqeynaya talo siinta iyo turxaan bixinta sharcigan.

Ugu dambeyn guddoomiyaha guddiga Xildhibaan Cali Xaaji Daahir oo kulanka soo xiray ayaa u mahadceliyay xubnaha guddiga iyo sharci yaqaanadda ,waxa uuna sheegay in sharcigan la horgeyn doono kulanka guud ee golaha shacabka si loo marsiiyo habraaca u dhiman.

Wasiirka Wasaaradda Arrimaha Gudaha, Federaalka iyo Dib u heshiisiinta Xukuumaadda Federaalka Soomaaliya Mudane Cali Yuusuf (Cali Xoosh) iyo Guddoomiyaha Gobolka Banaadir ahna Duqa Magaalada Muqdisho Mudane Yuusuf Xuseen Jimcaale (Madaale),  ayaa maanta kormeeray dhismaha Xarunta Wasaaradda Arrimaha Gudaha oo dhawaan la baneeyay.

Kormeerka ayaa waxaa Madaxda ku wehliyay Injineero ka socday shirkad dhisi doonta Wasaaradda, waxa ayna u mahadceliyeen shacabkii halkaasi deganaa garowshiyaha ay ka muujiyeen in ay baneeyaan xarunta Wasaaradda kadib markii loo soo baahday xarunta in dib-u-dhis lagu sameeyo isla markaana ay ku shaqeyso Wasaaradda.

Magaalada Muqdisho maanta oo Isniin ah waxaa ka furmay Madasha Horumarinta Soomaaliya, kaas oo ay ka qeybgalayaan, Ra’iisul Wasaare ku-xigeenka Xukuumadda Federaalka Soomaaliya Mudane Saalax Axmed Jaamac, wasiirro, xildhibaanno iyo aqoonyahanno isaga kala yimid gudaha iyo Dibadda.

Madashan oo sanadkaan looga hadlayo, kobcinta dhaqaalaha Soomaaliya ee dayn cafinta kadib ayaa socon doono muddo labo cisho ah, waxaana soo qaban qaabiyay Machadka Heritage.

Wasiirka Maaliyadda Soomaaliya, Mudane Biixi Iimaan oo ka hadlay madasha ayaa ku  bogaadiyay Macahadka Heritage iyo Jaamacadda City dowrka weyn ay ku leeyihiin dowlad dhiska.

“Qaran jabkii waxaa ka dhaxalnay in Qarankii uu Qaaraamooway. Waxa aan ka dhaxalnay in aynu luminno mataaladdii iyo maamuuskii aynu lahayn.” Ayuu yiri Wasiirka Maaliyadda Soomaaliya, Mudane Bixi Iimaan Cige

“Waxaa la soo jeedin doonaa 20 Cilmibaaris, hadafka laga leeyahay waa in la helo dadka aqoonta u leh dhaqaalaha in ay iswareystaan, si loogu gudbiyo go’aan gaarayaasha dalka.” Ayuu yiri Agaasimaha Machadka Heritage, Mudane Mursal Saney.

Sheekh Bashiir Axmed Salaad, Guddoomiyaha Hay’adda Culimada Soomaaliyeed oo isna ka hadlay madasha aya yiri “Waa in aan ka faa’ideysannaa fursadaha, mas’uuliyiinta waxa ay abuuraan fursadaha, ka culimo ahaan aad ayaan u xiiseeneynaa waxyaabaha nagu soo biiraya”.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud ayaa telefoon kula hadlay Madaxweynaha Jamhuuriyadda aan walaalaha nahay ee Turkiga Mudane Recep Tayyip Erdoğan.

Wadahadalkooda ayaa xoogga saaray xiriirka dhow ee labada dal, muhiimadda ay leedahay nabadgelyada iyo xasilloonida gobolka.

Labada Madaxweyne ayaa mar kale adkeeyey istarataatiijiyadda iskaashiga labada dal, gaar ahaan iskaashiga difaaca iyo horumarinta dhaqaalaha.

Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ayaa hoosta ka xariiqay doorka Turkiga ee dhiirrigelinta wadahadallada nabadeed ee lagu xallinayo caqabadaha horyaalla gobolka.

Madaxweyne Jamhuuriyadda ayaa xusay in Soomaaliya ay soo dhawanayso dadaallada Turkiga ee waanwaanta iyo wada-xaajoodka ay garwadeenka ka yihiin ee u dhexeeya Soomaaliya iyo Itoobiya, isaga oo adkeeyay in iskaashi kasta uu ixtiraamo madaxbannaanida, midnimada, iyo xuduudaha qaranka Soomaaliya, iyadoo la raacayo sharciga iyo nidaamka caalamiga ah.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud iyo wafdi uu hoggaaminayo, ayaa ka qeyb galay munaasabadda caleema-saarka Madaxweynaha dib loo doortay ee Jamhuuriyadda Rwanda Mudane Paul Kagame.

Madaxweynaha ayaa ka mid ah hoggaamiyeyaasha dalalka gobolka iyo caalamka ee ka qeyb-galaya caleema-saarka Madaxweyne Kagame, waxaa uuna ku bogaadiyey shacabka iyo dowladda Rwanda sida ay uga soo kabteen dagaalladii sokeeyee iyo qaran jabkii ku yimid dalkooda.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud ayaa uga mahad-celiyey shacabka iyo dowladda Rwanda soo dhaweynta diirran, isagoo adkeeyey muhiimadda xiriirka soo jireenka ah ee ka dhaxeeya Labada dal .

Ra’iisul Wasaaraha Xukuumadda Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Xamsa Cabdi Barre, ayaa magaacabay Agaasimeyaasha Guud ee Wasaaradaha Deegaanka iyo Isbeddelka Cimillada, Awqaafta iyo Arrimaha Diinta, Qoyska iyo Horumarinta Xuquuqul Insaanka iyo Dhallinyarada iyo Ciyaaraha.

Ibraahim Aadan Ibraahim (Nadaara) waxaa loo magacaabay Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Awqaafta iyo Arrimaha Diinta.

Yuusuf Cabdiraxmaan Samatar, waxaa loo magacaabay Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Deegaanka iyo Isbeddelka Cimillada.

Maxamed Bashiir Cumar, waxaa loo magacaabay Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Qoyska iyo Horumarinta Xuquuqul Insaanka.

Cabdullaahi Jamaal Maxamed, waxaa loo magacaabay Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Dhallinyarada iyo Ciyaaraha.

Guddiga Horumarinta Adeegga Bulshada ee Golaha Shacabka baarlamaanka jamhuuriyadda federaalka Soomaaliya ayaa xafiiskiisa Villa Hargeysa kulan su’aalo weydiin ah kula qaatay Guddoomiyaha Guddiga Qaranka Ee Shaqaalaha Rayidka dowladda oo ay wehliyaan mas’uuliyiinta kale ee guddiga.

Kulanka oo ay shir guddoomineysay guddoomiyaha guddiga Horumarinta Adeegga Bulshada ee Golaha Shacabka Xildhibaan Nadra Saalax Cabdi ayaa ugu horeyn guddoomiyaha guddiga qaranka ee shaqaalaha rayidka dowladda Mudane Xasan Abshirow Maxamed waxa uu xubnaha guddiga faahfaahin ka siiyay howlaha guddiga ,xaaladda shaqaalaha rayidka ee dowladda iyo qorshayaasha guddiga u degsan.

Intaasi ka dib xubnaha guddiga ayaa mas’uuliyiinta guddiga qaranka ee shaqaalaha rayidka dowladda su’aalo ka weydiiyay shaqada guddiga iyo xaaladaha ay ku shaqeeyaan shaqaalaha rayidka ah ee dowladda,waxaana xubnaha guddiga oo uu guddoomiyaha ugu horeeyo ka jawaabayeen su’aalaha uu guddiga weydiinayay.

Ugu dambeyn Guddoomiyaha Guddiga Horumarinta Adeegga Bulshada ee Golaha Shacabka baarlamaanka jamhuuriyadda federaalka Soomaaliya Xildhibaan Nadra Saalax Cabdi oo kulanka soo xirtay ayaa u mahadcelisay mas’uuliyiinta Guddiga Qaranka ee Shaqaalaha Rayidka Dowladda oo uu hogaaminayay Guddoomiyaha Guddiga.

-Dab xoggan oo geystay khasaaro hantiyeed ayaa saakay hore ka kacay suuq wayn ee magaala Jowhar ee xarunta maamulka Hirshabeelle.

Maamulka magaalada Jowhar oo kaashanaya dadka magaalada ayaa barqadii maant ah ku guuleystay daminta Dabka, isagoo geystay khasaare lixaad leh sida ay sheegeen qaar kamid ah ganacstada magaalada Jowhar.

Qaar kamid ah ganacstada oo la hadlay warbaahinta qaranka ayaa sheegay in burbur xooggan uu soo garay gooba ganacsi oo badan.

“Waxa dhacay waa musiibo,waxana iga gubtay saddex makiinad oo ah kuwa sisinta lagu shiido iyo boqol loor.oo sisin ah,masiiba rabaani ah ayaa nagu dhacaday” sidaas waxaa tiri hawaney kamid ganacsatada ku hanti beeshay halkaas.