Wasiirka ayaa dhalinyarada ka dhegaysanayay waxyaabaha muhiimadda u leh ee ay xukuumadda Dan-Qaran ka doonayaan inay dhalinyarada u qabato.

Dhalinyarada oo isugu jira kooxo kala duwan oo qayb walba ay goonideeda u abaabulan tahay ayaa isku mid ka ahaa inta badan baahiyaha dhalinyarada haysta oo ay shaqo la’aanta iyo duufsiga kooxaha xagjirka ahi ugu horeeyaan.

Kooxaha dhalinyarada ah ee wasiirku la kulmay waxaa ka mid ahaa dhalinyarada baahiyaha gaarka ah qaba oo iyaguna soo gudbiyay baahiyaha ay la wadaagaan dhalinyarada Soomaaliyeed iyo kuwa iyaga khaaska u ah ee ay ka rabaan xukuumadda Dan-Qaran inay ahmiyad gaar ah siiso.

Wasiirka wasaaradda dhalinyarada iyo ciyaaraha mudane Maxamed Barre Maxamuud ayaa dhalinyarada uga sheekeeyay qorshaha xukuumadda Dan-Qaran ee Raisul Wasaare Mudane Xamsa Cabdi Barre uu hogaamiyo ay ku doonayso in lagu jiheeyo si waxtar lehna looga faa’iidaysto awoodda dhalinyarada iyo in kor loo qaado ka qayb-galkooda siyaasadda iyo dib u dhiska dalkeenna.

Wasiirka ayaa balan qaaday inuu xukuumadda hor-gayn doono qorsheyaal lagu hormarinayo dhalinyarada Soomaaliyeed wuxuuna dhalinyarada ku baraarujiyay halganka dib u xoraynta ah ee dalka ka socda iyo sida loogu xisaabtami awoodda dhalinyarada.

Dhalinyarada ayaa wasiirka iyo xukuumadda Dan-Qaran u balan qaaday garab istaag buuxa iyo inay diyaar uyihiin sidii ay usoo ceshan lahaayeen magacooda sida xun looga faa’iidaystay.

Wasaaraddu waxay sheegtay in ay ka mahadcelineyso dadaalka dowladda Soomaaliya ee fududeynta dib u furista safaaradda Boqortooyada Sacuudiga ee Muqdisho ‘taas oo xaqiijinaysa xiriirka qotada dheer ee labada dal.’

Sidoo kale Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Boqortooyada Sacuudi Carabiya, waxay sheegtay inay rajaynayso inuu sii xoogeysto iskaashiga Sucuudiga iyo Soomaaliya, si labada dal iyo dadkoodu ay u gaaraan kobac iyo barwaaqo badan.

Sidoo kale Ra’iisul wasaaraha ayaa fariin u diray madaxda kale ee dowlad goboleedyada, isagoo sheegay inay hadii ay yihiin golaha wadatashiga qaran ay ku balameen in doorashada golaha shacabka lagu soo gabagabeeyo bil gudaheed, waxuuna ka dalbaday inay ilaaliyaan balantaas.

“Sida ay isku waafaqeen Golaha Wadatashiga Qaran kulankoodii ugu dambeeyay ee ay ku yeesheen aaladda fogaan arraga 11-kii Nofeembar, doorashada Golaha Shacabka waa in lagu soo gabgabeeyaa muddo bil ah oo ka bilaabaneysa 20ka November kuna eg 20ka December, sidaa awgeed Ra’iisul Wasaare Maxamed Xuseen Rooble waxa uu ku boorrinayaa Dowlad Goboleedyada kale ee iyaguna ku jira diyaar garowga in sida ugu dhaqsiyaha badan ay u bilaabaan si looga fogaado dib u dhac kale oo hor leh,” ayaa lagu yiri qoraalka ka soo baxay xafiiska Rooble.

Sidoo kale qoraalkaan ayaa lagu dalbaday in qabashada doorashadaan ay noqoto mid xiriirsan oo aan kala go’ laheyn, “sidii dhacday doorashadii Aqalka sare oo waqti dheer qaadatay.”

“Ra’iisul Wasaare Maxamed Xuseen Rooble waxa uu ugu baaqayaa shacabka Soomaaliyeed meel kasta oo ay joogaan in ay garab istaagaan Guddiyada Doorashooyinka iyo Madaxda Dowlad Goboleedyada, si doorashadu ay u noqoto mid hufan,daah-furan oo xalaal ah,” ayaa lagu soo gabagabeeyey qoraalak ka soo baxay xafiiska Ra’iisul Wasaaraha.

Guddiga doorashooyinka heer dowlad goboleed ee Koonfur Galbeed ayaa caawa iclaamiyey doorashada11-ka kursi ee ugu horreysa doorashada xildhibaanada Golaha Shacabka ka soo gelaya deegaanada uu ka arrimiyo maamulka Koonfur Galbeed Soomaaliya.

Koonfur Galbeed ayaa noqotay maamulkii labaad ee iclaamiyey doorashada kuraas ka mid ah xildhibaanada golaha shacabka, waxaana ka horeysay Galmudug oo iclaamisay doorashada shan kursi, halka guddiga doorashada kuraasta Somaliland uu qabtay doorashada labadii kursi ee ugu horeysay xildhibaanada golaha shacabka ee baarlamaanka 11-aad.

Guddoomiyaha Guddiga Maxamed Daahir Guuleed ayaa shahaadooyinka musharaxnimada guddoonsiiyey xubnaha kala ah xubnahaan oo kala ah Mudane Cabdi Xasan Cawaale (Qeybdiid), Mudane Cawil Nuur Cali, Mudane  Cabdi Cusman Xareed iyo Mudane Mahad Aadan Guuleed..

Doorashada labadaan kursi ayaa la filayaa inay Dhuusamareeb ka dhacdo maalinta Sabtida ee soo socota oo taariikhdu ay ku beegan tahay 13-ka bishaan November 2021-ka, waxaana sidaas ku soo afjarmeysa doorashada xubnaha golaha Aqalka Sare ee Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya.

Marka ay soo gabo gabowda doorashada Golaha Aqalka Sare ayaa la filayaa in la guda galo doorashada kuraasta Golaha Shacabka.

Mashruucan oo looga golleeyahay horumarinta biyaha, adkaynta hay’adaha Dowladda iyo ujeeddooyin kale oo lagu kaabayo adeegga beeraha ayaa lagu wadaa in uu soo dhammaado Janaayo, 2023.  Shirka maanta ka furmay magaalada Garoowe ayaa diiradda lagu saari doonaa wixii mashruuca ka qabsoomay iyo dar-dargelinta hawlaha dhimman.

Mashruucan ayaa qayb ka ah fulinta ahmiyadaha ku cad “Hannaanka ka-kabsashada iyo u adkaysiga abaaraha (RRF)” kaas oo ay Dowladdu dejisay sanadkii 2018.

Waxaa asna kalmado soo dhawen ah goobta ka jeediyey Wasiirka Wasaaradda  Qorsheynta Puntland, Cabdikhafar Xaange, oo bogaadiyey habsami u socda mashruuca iyo guulaha laga gaaray, sida dhismaha biyo qabatinno dhowr ah, dhismaha xarumo Wasaaradeed iyo isku xirka Hay’adaha Dowladda labada heer.

Kulankaan oo socon doona 4 cisho ayaa laga soo saari doonaa warmurtiyeed ku qotonta qodobada ka soo baxay shirka.

Mas’uuliyiin ka socota dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa gaaray Dubai si ay uga qeyb galaan shirkaas.

Wafdi uu hoggaaminayo Agaasimaha Guud ee Wasaaradda Batroolka iyo Macdanta XFS Maxamed Xaashi Carabey iyo guddoomiye ku xigeenka hay’adda Batroolka Soomaaliyeed ayaa shirkaas ugu qeyb-galaya dowladda Federaalka Soomaaliya.

Shirkaan ‘Africa Oil Week’ oo looga hadlo arrimaha shidaalka ee dalalka qaaradda Afrika ayaa sanadkaan waxaa marti gelisay dowladda Isutaga Imaaraadka Carabta.

Wuxuu si qoto dheer bulshada Janaale ugala hadlay muhiimadda ay leedahay in ay qeyb weyn ka qaataan sugida amniga deegaanka iyo dagaalka lagula jiro nabad-diidka Al-Shabaab.

Sidoo kale, Labo Xidigle, Cali Mahdi Cabdi ayaa shacabka deegaanka Janaale ee gobola Shabeellaha Hoose ku amaanay sida ciidamada xoogga ugala shaqeeyeen in laga hortago dhagarta ay Bulshada iyo ciidankaba u maleegaan maleeshiyada Al-Shabaab.

Ciidamada Xoogga dalka aya xaqiijiyay amniga deegaankaas oo hadda ka caagan falalka guracan ee nabad-diidka, waxayna dadka ku hoos nool yihiin harka nabada iyo Dowladnimada.

Argagixisada Al-Shabaab ayaa dhaqan xumada ay u geystaan shacabka ku waayay kalsoonida shacabka, taas oo keentay in xiriirka shacabka iyo argagixisada uu xumaado.

Wasiirka Badtoolka iyo Macdanta Xukuumadda Federaalka Soomaaliya Mudane Cabdirashiid Maxamed Axmed ayaa tallaabo muhiim ah ku tilmaamay heshiiskan.

“Waa talaabo muhiim ah oo hubaashii  kaalin ka ciyaareysa dadaaladeena aan ku sahmineyno ugana faa’iideysaneyno kheeyraadkeena, si aan ugu faa’iideyno Qarankeena,” ayuu yiri wasiirka badroolka iyo macdanta XFS Cabdirashiid Maxamed Axmed.

Soomaaliya ayaa hadda isu diyaarisay in ay ka faaa’iidaysato kheyraadkeeda dabiiciga oo noocyo kala duwan leh, waxayna Dowladda Federaalka ku howlan tahay in aqoon ahaan iyo xirfad ahaanba la fahmo loona diyaar garoobo qaabka loo soo saarayo kheyraadka dalka.

Agaasimaha guud ee wasaarada Caddaaladda oo kulanka qayb ka ahaa ayaa wafdiga ka socday Qm uga warbixiyey howlaha Baaxada leh ee Wasaaradu u hayso Bulshada Soomaaliyeed

Kulanka ayaa intiisa badan looga hadlay  dardargalin iyo horumarinta hay’adaha Caddaaladda iyo Garsoorka u qaalbilsan dalka iyo sii la isaga kaashan lahaa taageerada lagu tayeynaayo dhamaan Hey’adahan.

Ku xigeenka Ergayga gaarka ah ee QM u qaabilsan Soomaaliya Adam Abdelmoula, ayaa sheegay in dhankooda ay diyaar u yihiin sidii ay u sii wadi lahaayeen taageerada ay ku bixiyaan horumarinta Hey’adaha Caddaaladda iyo Garsoorka.

Wasiirka Caddaladda Xukuumadda Fedaraalka Soomaaliya mudane Cabdulqaadir Maxamed Nuur, ayaa uga mahadceliyey Madaxda QM ee Soomaaliya sida ay u garab taagan yihiin Hey’adaha caddaaladda, isaga oo ka codsaday inay sii laba jibaaraan taageeradooda.

Warshada Oxygen-ta sameysa ee la keenay Isbitaalka Qardho, ayaa wax badan ka tari doonta baahida dhinaca Oxygen-ta xiligan oo uu jiro xanuunka COVID-19, waxaana sidoo kale Dowladda u Qorsheysay inay Warshado oxygen geyso magaalooyinka waaweyn ee Puntland.

Madaxweynaha Puntland ayaa sidoo kale kormeeray qaybta Hooyada iyo dhallaanka ee lagu soo kordhiyay Isbitaalka Qardho, waa xarun u gaar ah in ubadka ku dhasha wax kayar 9-bilood, lagu caawiyo Caafimaad ahaan illaa uu si caadiya ugu korayo.

Ugu danbeyn Mudane Siciid Cabdullaahi Deni, ayaa boggaadiyay shaqada wanaagsan ee ka socota Isbitaalka iyo dadaalka waxqabad ee Wasaaradda Caafimaadka, wuxuuna la wadaagay bulshada in Caafimaadku uu ka midyahay adeegyada muhimka ah ee bulshada loo hayo, Dowladuna ay muhiimad gaar ah siinayso in dadku helaan adeeg Caafimaad oo dhameystiran.