Madaxweynaha oo maamuusaya halyeeyadii Soomaaliyeed ee nafahooda u huray gobannimada iyo mideynta dalka ayaa ubax dhigay Taallada Daljirka Dahsoon, isaga oo xusay qiimaha ay leedahay in la xasuusto halgankii dheeraa ee shacabka Soomaaliyeed ay usoo galeen xorriyadda, midnimada iyo dowladnimada.

Munaasabadda oo si heer sare ah loo abaabulay ayaa waxaa gaarda ka ciyaar ku maray cutubyo ka tirsan Ciidamada Qalabka Sida ee Soomaaliyeed, kuwaasi oo soo bandhigay awooddooda iyo diyaar-garoow heer sare ah, iyadoo lagu soo bandhigay gaadiidka gaashaaman, qalab ciidan oo casri ah iyo diyaaradaha dagaalka, taasi oo muujisay horumarka ay dowladdu ka sameysay dib u dhiska iyo tayeynta ciidamada qaranka.

Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa ugu hambalyeeyay shacabka Soomaaliyeed munaasabaddan qiimaha weyn ugu fadhida qarannimada, isaga oo ku adkeeyay muhiimadda ay leedahay ilaalinta midnimada, wadajirka iyo difaaca madax-bannaanida dalka si loo xaqiijiyo Soomaaliya amni leh, horumarsan oo ku dhisan isku filnaansho iyo dowladnimo buuxda.

Waxay si gaar ah ugu mahadceliyeen Danjiraha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ee Hindiya, Dr. Cabdullaahi Maxamed Odowa, iyo dhammaan diblomaasiyiinta Safaaradda, kuwaas oo suurageliyay in bulshada Soomaaliyeed ee Hydrabad ay si sharaf, wadajir iyo qiiro waddaniyadeed leh ugu dabaaldegaan maalmaha qaran.

munaasabadda waxaa hadallo ka jeediyay, Xoghayaha Koowaad ee Safaradda Maxamed Cabdi Ibraahim (Qowdhan) Danjire Ku-xigeenka Cali Axmed Maxamuud iyo masuuliyiin ka socotay qeybaha bulshada iyo Sanatar Laylo Nur Maah oo bogaadisay munaasabada heer ka qaran.

Ugu dambeyn Danjiraha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ee dalka Hindiya, Mudane Dr. Cabdullaahi Maxammed Odowa, oo khudbada ka jeediyay munaasabada, ayaa ugu horreyn hambalyo u diray dhammaan shacabka Soomaaliyeed meel kasta oo ay joogaan.

Munaasabadda waxaa ka qaybgalaya madaxda Qaranka, ciidamada qalabka sida iyo qaybaha bulshada, waxaana lagu soo bandhigayaa farshaxan sare iyo cudud ciidan oo muujinaysa sida ay ciidanka Qaranku u dhismayaan.

Ciidamada cirka oo wata diyaarado kala duwan iyo Ciidanka Dhulka oo ku hubaysan gaadiid gaashaaman oo casri ah ayaa ka qaybgalaya munaasabadda.

Bashiir Maxamed Jaamac wasiirka deegaanka dowladda FS ayaa warbaahinta Qaranka u sheegay in agaasinka munaasabadda sanadkan uu sarreeyo, islamarkaana uu muujinayo sida dalku uga soo kabanayo burburkii soo gaaray.

Madaxweynaha ayaa shacabka Soomaaliyeed ugu hambalyeeyay munaasabaddan qiimaha weyn u leh qarannimada iyo midnimada ummadda Soomaaliyeed, isaga oo xusay in 1-da Luulyo ay tahay maalin ka tarjumeysa halgankii dheeraa ee ay halyeeyadii Soomaaliyeed u soo galeen xorriyadda iyo dowladnimada.

Cutubyo ka tirsan Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed oo gudanaya waajibaadkooda qaran ayaa si sharaf iyo maamuus leh u saaray Calanka Jamhuuriyadda, markii ay goor sheegtadu ku beegneyd 12:00 habeenimo, waqtigaasi oo ku beegan 66 sano ka hor isla xilligii Calankeenna la saaray caasimadda Muqdisho.

Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa adkeeyay muhiimadda ay leedahay ilaalinta midnimada, wadajirka iyo dowlad-dhiska dalka, isaga oo tilmaamay in jiilasha maanta ay mas’uul ka yihiin sii ambaqaadidda himiladii aasaasayaashii qaranka Soomaaliyeed.

Kulanka waxaa ka qayb galay wakiillo ka socday shirkadaha diyaaradaha iyo shirkadaha duulimaadyada gudaha, kuwaas oo kala hadlay doorka ay ku leeyihiin xaqiijinta aqoonsiga rakaabka ka hor inta aan loo oggolaan inay safraan.

Intii uu shirku socday, waxaa lagu soo bandhigay xog-ururin muujinaysa muhiimadda ay leedahay in dhammaan dadka isaga kala gooshaya gobollada dalka lagu xaqiijiyo xogtooda rasmiga ah, taas oo uu fududeynayo adeegsiga Kaarka Aqoonsiga Qaranka.

Madaxda Hay’adda Socdaalka iyo Jinsiyadda Soomaaliya iyo Hay’adda Aqoonsiga Qaranka (NIRA) ayaa shirkadaha diyaaradaha ka codsaday in qof kasta oo tigidh loo jarayo marka hore laga hubiyo inuu haysto Kaarka Aqoonsiga Qaranka, isla markaana aan loo oggolaan safar qof aan wadan kaarkaas.

Hay’adda Aqoonsiga Qaranka (NIRA) iyo Hay’adda Socdaalka iyo Jinsiyadda Soomaaliya ayaa sidoo kale xaqiijiyay inay iska kaashanayaan fududeynta helitaanka adeegga aqoonsiga, iyagoo garoomada diyaaradaha ku diyaariyay xarumo u gaar ah diiwaangelinta iyo bixinta Kaarka Aqoonsiga Qaranka, si qof kasta oo dhoofaya ama kasoo degaya garoonka uu si sahlan ugu helo adeegga.

Duqeymaha ayaa lagu dilay ku dhowaad 35 dhagarqabe oo ka tirsanaa Khawaarijta Al-Shabaab, halka in ka badan 20 kale ay soo gaareen dhaawacyo culus.

Duqeymaha kaddib, goobta la beegsaday waxaa ka dhacay qaraxyo waaweyn oo is xigxigay, kuwaas oo muujinaya inay ahayd meel loo adeegsado kaydinta hubka, walxaha qarxa iyo saanadda cadowga. Goobta waxaa sidoo kale ku sugnaa maleeshiyaad iyo gaadiid laga buuxiyay walxaha qarxa, kuwaas oo loo diyaariyay fulinta falal argagixisanimo oo lagu waxyeelleeyo shacabka Soomaaliyeed.

Wasaaradda Gaashaandhigga waxay u mahadcelinaysaa saaxiibada caalamka ee Soomaaliya kala shaqeeya la-dagaallanka iyo ciribtirka argagixisada.

Wasaaradda Gaashaandhigga iyo Taliska Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed waxay mar kale xaqiijinayaan inay sii wadi doonaan howlgallada lagu bartilmaameedsanayo horjoogayaasha iyo maleeshiyaadka Khawaarijta, ilaa laga ciribtiro khatarta ay ku hayaan shacabka Soomaaliyeed.

Madaxweynaha ayaa tilmaamay in Dowladda Federaalka Soomaaliya ay xoogga saareyso hirgelinta qorsheyaal lagu xaqiijinayo in dalku ka maarmo ku tiirsanaanta kaalmada shisheeye, iyadoo mudnaanta la siinayo kobcinta dhaqaalaha gudaha, horumarinta wax soo-saarka iyo dhismaha hay’ado qaran oo isku filnaansho horseeda.

Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa adkeeyay muhiimadda ay leedahay ilaalinta dhulka danta guud, isaga oo xusay in dowladdu ay ka go’an tahay dhowrista hantida qaranka iyo ka hortagga ku takrifalka dhulalka loogu talagalay adeegyada bulshada iyo horumarka mustaqbalka dalka.

Dhanka kale, Madaxweynaha Jamhuuriyadda ayaa dhagax dhigay xarunta cusub ee Wasaaradda Deegaanka iyo Isbeddelka Cimilada Soomaaliya, taasi oo laf dhabar u noqon doonta qorshaha dowladda ee ilaalinta deegaanka iyo la tacaalidda saameynta isbeddelka cimilada.

Waxaa hadda ka socota xarunta Wasaaradda ee caasimadda Muqdisho munaasabad weyn oo lagu daahfurayo, laguna xarig-jarayo xarunta cusub.

Munaasabadda waxaa goobjoog ka ah Wasiirada Xukuumadda Federal ah ee Soomaaliya oo uu ugu horreeyo Wasiirka Arrimaha Gudaha, Federaalka iyo Dib u heshiisiinta XFS mudane Cali Yuusuf Cali(Xoosh), waxaa kale oo qayb ka ah Safiirrada Beesha Caalamka iyo bulshada qeybaheeda kala duwan.

Tallaabadan ayaa soo afjareysa Wasaaradda Arrimaha Gudaha oo dulsaar ku ahayd hey’ado kale inta ay jirtay Jamhuuriyadda 3-aad.

Daahfurkan weyn waxaa qeyb ka ah hey’adaha labada heer ee dowladda, saxiibada caalamka iyo qeybaha bulshada.

Xerada ciidan ee laga dhisayo Balanbal waxaa ku shaqeyn doona Ciidanka Hay’adda ee loogu talagalay inay ka shaqeeyaan amniga guud ee degmadaas iyo deegaannada hoos taga.

Taliye Mahad Salaad oo safar shaqo ku maraya deegaanno ka tirsan Galmudug ayaa u kuurgalaya xaaladda amniga, isagoo kulamo wadatashi ah oo lagu xoojinayo amniga iyo nabadda degmooyinka iyo deegaannada gobolka Galgaduud la qaatay saraakiisha ammaanka iyo qaybaha kala duwan ee bulshada.

Shirka waxaa soo qaban-qaabiyay Hay’adda SoDMA, waxaana ka qeybgalaya Wasiirrada wasaaradaha Gargaarka Dowlad goboleedyada,wakiillo ka socda beesha caalamka, hay’adaha caalamiga ah iyo kuwa maxalliga ah, hay’adaha Qaramada Midoobay, iyo ururrada bulshada rayidka ah.

Shirka sanadkan waxaa diiradda lagu saarayaa soo kabashada abaaraha dalka iyo u diyaar-garowga El Niño 2026, iyadoo la xoojinayo wada-shaqeynta tallaabooyinka hore loo qaado, iyo xalalka waara ee kor loogu qaadayo adkeysiga bulshooyinka Soomaaliyeed.